Terugblik lezing Carrie Jansen

Leestijd: 3 minuten

Menig OU-student die de 30 gepasseerd is, zal zich soms vertwijfeld afvragen of het wel haalbaar is, op latere leeftijd nog een juridische carrière starten. Onze gastspreker op 30 oktober, Carrie Jansen, is het levende bewijs dat alles mogelijk is. Na jaren werkzaam geweest te zijn in (jongeren)hulpverlening en naam gemaakt te hebben als columniste, verzuchtte ze op een gala-bijeenkomst tegen de daar aanwezige rechter Dutilh dat ze altijd al rechten wilde studeren. De reactie van de rechter? Als je dat echt wil, dan moet je het niet zeggen, dan moet je het doen! En zo geschiedde. Toen ze 50 was begon ze met de studie rechten en op haar 54e was ze advocaat.

Tijdens haar lezing trakteerde Carrie ons op de haar gebruikelijke brutale, humoristische en tegelijkertijd indringende wijze op haar belevenissen als sociaal advocaat. Anekdotes over de cultuurshock die haar te wachten stond in de keurige wereld van de rechterlijke macht. Een nieuwe werkelijkheid met procesreglementen en termijnen waar ze nog altijd angstig van kan dromen. Waar ze stotterde over aanspreektitels als edelgrootachtbaar college en berispt werd vanwege het zonder toga ter zitting verschijnen. En daarna nogmaals toen ze haar toga een jurk noemde. Ze vertelt vol trots over het ’tranentrekkende’ bezwaarschrift dat ze opstelde voor de cliënt die geen VOG kreeg ondanks dat hij al zes jaar niets had uitgehaald, “niet eens door het rode licht gelopen!”. Om vervolgens ook op te biechten dat ze er tijdens de daaropvolgende hoorzitting door de voorzitter fijntjes op werd gewezen dat de cliënt in die periode in detentie had gezeten. Oeps!

Sociale advocatuur

Ze vertelt op aangrijpende wijze over het contact met haar cliënten. Vaak laaggeletterd, op het spreekuur verschijnend met een plastic tasje vol dwangbevelen. Cliënten voor wie de wereld een onontwarbare kluwen is geworden. Hen bijstaan was mooi werk, maar maakte Carrie tegelijkertijd ook wanhopig. Met haar kantoor Meesters aan de Maas was ze gespecialiseerd in gespecialiseerd in kindermisbruik, seksueel misbruik en huiselijk geweld. Het toevoegingenstelsel is niet ingericht op dat type complexe zaken. Voor een echtscheiding kreeg ze duizend euro, volstrekt onvoldoende om de benodigde uren te bekostigen, laat staan een fatsoenlijk kantoor, juridisch secretaresse, gammel kopieerapparaat of fatsoenlijke koffie te kunnen betalen. Bovendien moest een deel van dat geld, zo’n 300 euro door de cliënt zelf opgehoest worden. Geld dat veel van haar cliënten niet konden missen.

Met haar kantoor voerde ze actie en ontving meerdere bewindspersonen, meest recent de minister van rechtsbescherming Sander Dekker. Hij zei helemaal te snappen wat er misging in de sociaal advocatuur en ging vervolgens vier jaar hierover nadenken. Voor Carrie was het na 11 gerechtelijke jaren genoeg. Ze snauwde tegen minister Dekker dat hij de hik kon krijgen met z’n idiote bezuinigingen op de rechtshulp en hing haar toga aan de eerste de beste boom die ze tegenkwam. En dat deed haar pijn. Ze eindigt haar lezing dan ook met een vlammende oproep aan ons als toekomstig juristen: “De rechtsstaat is een kwetsbaar dingetje. Als die niet voor iedereen bestaat, dan bestaat hij helemaal niet. En als er iets misgaat, dan zijn sociaal advocaten de poortwachter die ervoor zorgen dat mensen wel hun recht kunnen krijgen. Jullie kunnen die poortwachters zijn!”